ESKİ
ÇAĞLARDA ULUS
Ulus’ın
ilk sahiplerinin,M.Ö.14.yy.da Gaskalar ve M.Ö.13.yy’da
Hititler olduğu kabul edilmekte,daha sonra Bolu
Havalisine yerleşen Bitinyalılar ile Kastamonu
Havalisinde hüküm süren Paflagonyalıların,sınırlarını
Parthenios’a kadar Genişlettikleri böylece Ulus
Topraklarının bu iki egemenliğin sınırları içinde
yeraldığı bilinmektedir.
M.Ö.12.yy.sonlarında
Bithynie Bölgesindeki Ulus Friglerin, Paplagonie Bölgesindeki
Amasra Fenikelilerin eline geçmiş, Fenikeliler; Amasra (Sesamos),
Ereğli (Heraklia), Sinop(Sinope) ve Tekkeönü’nde (Kromna)
ilk Sayda Kolonilerini oluşturmuşlardır.
M.Ö.
9.yy.da Akdeniz’deki güç dengelerinin bozulmasıyla
Fenikeliler ve ortakları Karyalılar Amasra ve Kromna’yı
terkettiler.
Ulus
ve çevresi,M.Ö.7.yy.sonlarında Kimmerlerin,M.Ö.6.yy.da
Lidyalıların,M.Ö.547 yılında da Perslerin hakimiyetine
girdi. 216 yıllık Pers döneminde Karadeniz Kolonileri Perslon
dostluğu sayesinde uzun süre bu statülerini korudular.
M.Ö.
334 yılında,Makedonya Kralı İskender,Perslerin hakimiyetine
son vererek bölgenin sahibi oldu.Bartın ve Ulus'’n yönetimini
General Eumenes'’,Amasra ve Tekkeönü’nün yönetimini de
Fridya Satrabına bıraktı.Ancak, Amasra yönetimi M.Ö.302-286
yılları arasında el değiştirerek Kraliçe Amastris tarafından
yönetilmeye başlandı.M.Ö. 12. yy’dan beri Sesamos adıyla
anılan kent 16 yıllık Kraliçe Amastris Döneminden sonra
kraliçenin adını aldı.Bu dönemde; Kromna (Tekkeönü), Tios
(Filyos-Hisarönü) ve Kyteros (Gideros) sitelerinden oluşan
Symoikismos Siteler Birliğine Başkent oldu.
M.Ö.286
yılında Kraliçe Amastris,oğulları tarafından bindiği gemi
batırılmak suretiyle öldürülünce kent yeniden Eumenes’ce
yönetilmeye başlandı.
Amasra,
Bartın ve Ulus çevresi yöredeki savaşlar sonrasında M.Ö.279
yılında Pontus Krallığının egemenliğine girdi.
BİZANS
DÖNEMİNDE BARTIN , AMASRA VE ULUS
M.Ö.
70 yılında Anadolu’ya giren Romalılar Pontus Krallığının
Egemenliğine son vererek yöreye sahip oldular.Roma döneminde
Bitinya ve Pontusun Paflagonyadaki bölümü Bitinya-Pontus
eyaleti olarak Satraplıkla yönetilmeye başladı.Amasra bu
eyaletin Pontus bölümü başkenti oldu.M.S.395 yılına kadar
Roma İmparatorluğu’nun, Roma-Bizans bölünmesi üzerine
de Bizansın payına düşen Bartın ve Ulus uzun yıllar
Bizans’ın hakimiyetinde kaldı.
ORTAÇAĞDA
ULUS
Ulus
ve çevresi M.Ö. 390 yıllarında Hazar hükümdarı
Sahip Han komutasındaki Peçenek ve Kumanların, M.S. 798
yıllarında Abdülmelik komutasındaki Müslüman Arapların,
800 yıllarında Selçukluların ve 865 yıllarında da Rusların
yoğun akınlarına hedef oldu.
Türklerin
yöreye ilgisi 1084 yıllarında başladı.Kutalmışoğlu Süleyman
Bey’in Komutanlarından Emir Karatigin 1084 yılında
Sinop, Çankırı,Kastamonu ve Zonguldak’ı alarak yörede
Bartın, Ulus, Eflani, Safranbolu ve Devrek’i de kapsayan bir
Türk Emirliği kurdu.Ancak, 1086 yılında Süleyman Bey’in
ölümü ve 1096 yılında başlayan 1.Haçlı Seferleri,
Kuzeybatı Anadolu’ya yerleşen Türkler açısından ciddi sıkıntılar
yarattı.Haçlı müttefiklerle Bizans arasında yapılan anlaşma
sonrasında başta Amasra, Sinop ve Ereğli olmak üzere İstanbul’dan
Samsun’a kadar tüm Karadeniz sahili yeniden Bizans’ın
hakimiyetine girdi.
Ulus
ve çevresi ise Bizans’tan sonra 11.YY sonlarında Anadolu Selçuklularının
eline geçti.200 yıllık Selçuklu döneminden sonra 1326’da
Kastamonu yöresine hakim olan Candaroğulları Beyliği ve
1392’den itibaren de Osmanlı İmparatorluğu sınırları içinde
yer aldı.
OSMANLI
ZAMANINDA ULUS
1402
yılında yapılan Ankara savaşı sonunda bir ara İsfendiyaroğlu
Beyliği’nin eline geçen Ulus 1461 yılında tekrar Osmanlı
Devleti egemenliğine girmiştir.
1460
yılına gelindiğinde, Ulus ve Çevresi; Osmanlı İmparatorluğu
sınırları içinde, Amasra ise Ceneviz Kolonisi
idi.Anadolu’da Türk birliğini sağlamak Cenevizlilerin
elinde bulunan Karadeniz ticaretini ve denizyolunu ülkesine
kazandırmak amacıyla Kuzey Anadolu Seferine hazırlanan Fatih
Sultan Mehmet Han, ilk hedef olarak Amasra, Kastamonu ve
Sinop’ seçti.
1460
yılında, Fatih Sultan Mehmet Üsküdar’dan avlanmak
bahanesiyle yola çıkarken,Mehmet Paşa Komutasındaki Osmanlı
Donanması da denizden hareket etti.Fatih Bolu’ya geldiğinde
Kastamonu ve Sinop yörelerine hakim olan ve Candaroğulları
Beyliği’nin devamı sayılan
İsfendiyaroğulları’nın
Beyi İsmail Bey, padişaha kıymetli eşyalar göndererek bağlılığını
bildirdi.Yoluna devam eden Fatih Ekim ayında Bartın’a gelip
ordugahını bugünkü Orduyeri’ne kurdu.Donanmayla haberleşme
sağlayan haberciler, Donanmanın Amasra açıklarında göründüğünü
bildirdiklerinde , Amasra üzerine yürüyen Fatih, Ceneviz
Senyoru’ndan kan dökülmemeden Amasra’yı teslim aldı.
Ulus,Osmanlı
döneminin 1460-1692 yılları arasında Anadolu Beylerbeyliği’ne
bağlı Bolu Sancağı sınırları içinde yer aldı.Bolu Sancağının
kaldırılmasıyla 1692-1811 yılları arasında Voyvodalıkla yönetilen
Ulus, 1811 yılında da Kastamonu Vilayetine bağlı olarak
yeniden kurulan Bolu Sancağına bağlandı.
Osmanlı
zamanında donanmanın kuruluşunda orman kaynaklarıyla çok önemli
bir görev üstlenmiştir.
CUMHURİYET
DÖNEMİNDE ULUS
1920
yılında Zonguldak Mutasarrıflığına bağlanan Ulus’un
1944 yılında Zonguldak’ın ilçesi haline gelmiştir.07
Eylül 1991 tarihinde de 28.08.1991 tarih ve 3760 sayılı
yasayla Bartın'ın il olmasıyla bu ile bağlanmıştır
Kumluca
ve Abdipaşa beldeleriyle birlikte 70 köyü vardır.
Ulus
Tarihi Hakkında Detaylı Bilgi İçin
www.ulusalpu.com
